Nowe muzeum w Krakowie
W kompleksie Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego – Oddziału Muzeum Narodowego w Krakowie – przy ulicy Piłsudskiego 12 dobiega końca realizacja projektu „Budowa Pawilonu Józefa Czapskiego w Muzeum Narodowym w Krakowie”.
22 kwietnia 2016 roku odbędzie się uroczyste otwarcie nowego muzeum (wstęp tylko z zaproszeniami). Tym doniosłym wydarzeniem Muzeum Narodowe w Krakowie wpisuje się w obchody 120. rocznicy urodzin Józefa Czapskiego (ur. 03.04.1896, Praga - zm. 12.01.1993, Maisons-Laffitte). Od 23 kwietnia br. odbędą się Dni Otwarte, podczas których zaprezentowane zostanie nowe muzeum. W dniach 23-26 kwietnia wstęp do Pawilonu jak również serwis przewodnicki będą bezpłatne. Odbędą się także pokazowe lekcje muzealne dla szkół.
30 marca 2016 roku zakończyły się zdjęcia do spotu reklamowego, w którym w roli głównej wystąpili Krystyna Zachwatowicz-Wajda i Andrzej Wajda. Spot reklamowy ma zachęcić do odwiedzenia nowego muzeum w Krakowie. Rodzina Wajdów była wieloletnimi przyjaciółmi Józefa Czapskiego. W filmie Andrzej Wajda tłumaczy, dlaczego warto odwiedzić nowe muzeum i kim dla niego jest Józef Czapski. Spot będzie emitowany w radiu i telewizji od 10 kwietnia.
Budynek poświęcony jest wnukowi twórcy najcenniejszej kolekcji numizmatycznej w Polsce, wybitnemu polskiemu intelektualiście, pisarzowi i malarzowi, krytykowi sztuki – Józefowi Czapskiemu. Na ponad 600 metrach kwadratowych znajdą się m.in.: odtworzony pokój artysty z Maisons-Laffitte, sala ze stałą ekspozycją, sala wystaw zmiennych, czytelnia i kawiarnia. Na trzeciej kondygnacji będzie sala multimedialna, w której będą wyświetlane filmy związane z tematyką przygotowywanych ekspozycji czasowych oraz filmy dotyczące Józefa Czapskiego. Do dyspozycji publiczności będzie także taras widokowy. Na elewacji widnieje podpis Czapskiego. Biała powierzchnia elewacji będzie jednocześnie ekranem na którym będą wyświetlane filmy.
Idea budowy nowego pawilonu wystawienniczego, zawierającego m.in. zbiory i pamiątki po Józefie Czapskim, jest związana ze zrealizowanym w 1994 roku testamentem Józefa Czapskiego, który przekazał w nim pośmiertnie Muzeum Narodowemu w Krakowie swoje archiwalia, pamiątki i księgozbiór, a także dokumenty swojej siostry Marii (pisarki) oraz rodziny Czapskich. W Pawilonie znajdzie swoje miejsce odwzorowany w skali 1:1 pokój Józefa Czapskiego przeniesiony wraz z pamiątkami i sprzętami z mieszkania (siedziby redakcji "Kultury") w podparyskim Maisons-Laffitte. Do dyspozycji badaczy zostanie oddane gromadzone przez 50 lat archiwum artysty, w tym słynne „Dzienniki”, materiały warsztatowe oraz korespondencja. Pawilon pomieści także ekspozycję stałą malarstwa Józefa Czapskiego, salę wystaw zmiennych, gdzie prezentowane będzie malarstwo tzw. Komitetu Paryskiego, do którego Czapski należał od lat 20. XX wieku, a także salę biograficzną malarza związaną z tragicznymi losami na Wschodzie po 1939 roku - jego oraz innych Polaków. W kawiarni będą organizowane wykłady na temat malarstwa, literatury polskiej w kraju i na emigracji po II wojnie światowej, a także spotkania poświęcone wybitnym postaciom polskiej literatury i polityki.
Na otwarcie pawilonu Józefa Czapskiego.
Po wielu dziesięcioleciach to miejsce ożywa i pięknieje. Trzy lata temu oddano krakowianom odnowiony, szacowny Pałac Czapskich, mieszczący m.in. wspaniałą kolekcję numizmatów. Na tyłach pałacu urządzono lapidarium i ogród, a teraz w kompleksie Muzeum Emeryka Hutten-Czapskiego – filii Muzeum Narodowego w Krakowie, od ulicy Piłsudskiego powstał pawilon Józefa Czapskiego. Oficjalne rozpoczęcie działalności nastąpi 22 kwietnia, a ekspozycję będzie można zwiedzać od 23 kwietnia 2016 r.
To bardzo prosty w formie, biały budynek, pomysłowo wpisujący się w trudną do zagospodarowania działkę i w specyficzny pejzaż starych krakowskich oficyn. Będzie, ów dom, miejmy nadzieję, żywym miejscem spotkania z człowiekiem zupełnie nadzwyczajnym, który większość swego długiego życia poświęcił świadczeniu o zbrodni katyńskiej, co stawia go w gronie herosów naszej dwudziestowiecznej historii. Józef Czapski mocno zapisał się jako płodny pisarz, malarz, etyk, filozof, nieustępliwy diarysta, człowiek niezwykle mądry, pogodny, do późnej starości otwarty, dowcipny i dobry. O tych wszystkich cechach i przymiotach świadczą niezliczone materiały, świadectwa ludzi mu bliskich, listy, eseje czy to na temat malarstwa, czy to religii i literatury, owe setki kajetów – dzienników, prowadzonych codziennie przez dziesiątki lat, a w nich szkice, będące czasem zaledwie świadectwem ulotnej przygody z formą bądź kolorem, bądź też poważnym projektem malarskim czy piśmienniczym. Pawilon Czapskiego ma być w zamyśle jego pomysłodawców miejscem wspólnym dla tych wszystkich – można by rzec – narracji. Miejscem nowoczesnym – dodajmy – niebędącym w zamyśle „izbą pamięci”, ale domem nieustannej projekcji, opowiadania, służącym także pracy i studiom nad fenomenem Józefa Czapskiego. Czapskiego, autora obowiązkowej dla każdego relacji „Na nieludzkiej ziemi”, Czapskiego kapisty, żołnierza, krytyka sztuki, malarza i komentatora ubiegłego wieku.
Stała ekspozycja, której scenariusz stworzyła Pani Krystyna Zachwatowicz-Wajda, wraz ze w swym mężem – Andrzejem Wajdą – przez lata się z Czapskim przyjaźniąca, rozmieszczona zostanie na drugim piętrze. To tu przejdziemy przez rodzaj osi czasu, weźmiemy udział w podróży przez życie Józefa Czapskiego, ale i pójdziemy szlakiem koszmarów XX wieku. Tu zobaczymy nieco owych niezwykłych dzienników (wszystkie tomy są w posiadaniu krakowskiego Muzeum Narodowego), które – miejmy nadzieję – w całości zostaną kiedyś udostępnione w wersji elektronicznej. Tu zobaczymy nieznane szerzej zdjęcia i dokumenty, też te z czasów okupacji i niewoli. Tu też wejdziemy do zrekonstruowanego pokoju malarza, pokoju z siedziby paryskiej „Kultury” w domu Instytutu Literackiego w Maison-Laffitte. To w tym domu Czapski ostatecznie osiadł po latach tułaczki, tam współtworzył „Kulturę” wraz Jerzym Giedroyciem i małżeństwem Hertzów, ale też w tym pokoju malował i pisał przez blisko czterdzieści lat aż do swej śmierci w 1993 r. Warto zaznaczyć, że do rekonstrukcji pokoju posłużyły oryginalne elementy, podarowane MNK m.in. przez Stowarzyszenie Instytut Literacki Kultura, będące dziś kustoszem podparyskich archiwów. Do przedstawienia twórczości, zdjęć i dokumentów zostaną wykorzystane nowoczesne urządzenia i technologie ułatwiające kontakt z dziełem osobom niewidomym i niesłyszącym.
Na pierwszym piętrze znajdą się wystawy czasowe, w przyszłości ma to być przestrzeń przeznaczona sztuce młodej i nowoczesnej, którą Czapski zawsze chętnie oglądał, analizował i opisywał. Teraz, z okazji otwarcia i przez najbliższe miesiące, będzie tu można obejrzeć kilkadziesiąt płócien i szkiców Czapskiego, pochodzących ze zbiorów MNK, będących depozytami oraz darowiznami. Warto zaznaczyć, że z okazji otwarcia pawilonu, Richard Aeschlimann, wieloletni przyjaciel i szwajcarski marszand Czapskiego, podarował MNK kilkanaście obrazów ze swojej kolekcji. Dla wielbicieli malarstwa Czapskiego będzie to niewątpliwie gratka.
W założeniu pawilon ma być miejscem pięknym, żywym i żwawym, miejscem studiów i pracy. Na parterze urządzono czytelnię, podręczną bibliotekę zawierającą księgozbiór związany tematycznie z artystą, ale też kawiarenkę, służącą wymianie swobodnych myśli. Na dachu zaś jest taras, z którego można podziwiać charakteryzującą się różnorodnością aurę Krakowa.
Stanisław Mancewicz – publicysta, krakowski dziennikarz związany z "Gazetą Wyborczą", redaktor portalu KulturaParyska.com, stały współpracownik i felietonista "Tygodnika Powszechnego".
Źródło: http://jero.pl/
Zamkowe leszczyny na Międzynarodowy Dzień Drzewa
OBCHODY 45-lecie Niezależnego Zrzeszenia Studentów Wrocław
Koncert "Melodie Trzech Pokoleń"
Po inauguracji 9. Międzynarodowego Biennale Architektury Wnętrz
Konferencja prasowa / piątek, 9.10, godz. 9:00 / Muzeum Śląskie w Katowicach
„Tkanki Tożsamości” – spektakl o pamięci zapisanej w ciele | 10.10, Hashtag Lab
Jaką pijesz kawę? Klasa, gust, awans, przywileje | 11. Festiwal Myśli Abstrakcyjnej
Zapraszamy na stoisko ORAC Gallery / Spectrum Chicago 7 - 10 pażdziernika 2026
Podlodowscy w Galerii Karpińskiego!
Październik w Teatrze BARAKAH w Krakowie
Unsound 2026 zaprasza na inauguracyjną konferencję prasową i otwarcie biura festiwalowego.